Küresel satış BIST’te sanayi hisselerini baskıladı
BIST’te günün ana hikâyesi, küresel risk iştahındaki bozulmanın özellikle sanayi hisselerinde daha belirgin bir satış baskısı yaratmasıydı. BIST 100 seans verisi 11661.0 seviyesine gerilerken değişim -1.53 oldu; BIST Sinai endeksindeki kayıp -1.67 ile daha derin gerçekleşti. Bankacılık endeksindeki -1.16’lik düşüş ise finansalların sanayiye kıyasla daha dirençli kaldığını gösterdi.
Sabah izleme listesinin genel sonucu savunma ve holding tarafında zayıf, perakende ve havacılıkta ise endekse göre daha sınırlı kayıplar şeklinde ayrıştı. Bu tablo, sabahki listenin “defansif veya tematik hisseler satışa karşı dayanabilir” varsayımını yalnızca BIMAS ve THYAO’da kısmen destekledi; ASELS ve KCHOL’da ise piyasa riski tematik beklentinin önüne geçti.
İçindekiler
Bugün Ne Oldu?

BIST 100 gün içinde 11906.61 seviyesini görmesine karşın 11661.0 seviyesine indi. BIST 30 da 14614.92 seviyesine gerileyerek BIST 100 ile aynı yönde ve benzer ölçekte zayıfladı. Bu hareket, açılıştaki sınırlı dayanıklılığın korunamadığını ve satışın seans ilerledikçe endeks geneline yayıldığını düşündürüyor.
Küresel tarafta S&P 500 değişim verisi -1.50, Nasdaq Composite -1.84 ve DAX P -1.42 olarak kaydedildi. Dolayısıyla BIST’teki düşüş, yalnızca yerel hisse seçimiyle açıklanamayacak daha geniş bir riskten kaçış zeminiyle aynı döneme denk geldi. Ancak kanıt paketi bu küresel hareketin BIST’teki düşüşün kesin nedeni olduğunu göstermiyor; yalnızca fiyatlamayla aynı yönde çalışan bir arka plan sunuyor.
Ana Etken
Ana aktarım kanalı, faiz ve enflasyon görünümüne ilişkin belirsizliğin küresel risk iştahıyla birleşmesi oldu. ABD üretici fiyatlarında son 14 ayın en büyük düşüşüne işaret eden haber, enflasyon baskısının tamamen ortadan kalkmadığı vurgusuyla birlikte izlendi. Aynı akışta faiz artırımı ihtimalini savunan seslerin artması ve ABD tahvil faizlerinin gerilemesi, piyasa fiyatlamasının tek yönlü bir “rahatlama” senaryosuna dönüşmediğini gösteriyor.
Türkiye tarafında Avrupa Komisyonu’nun büyüme tahminlerini aşağı, enflasyon tahminlerini yukarı revize etmesi yerel varlıklar açısından temkinli bir makro çerçeve oluşturuyor. TCMB toplantı tarihine ilişkin gündem de faiz, kredi ve yabancı risk iştahı hassasiyetini canlı tutuyor. Bu haber akışlarının tek tek hisselerdeki hareketleri yarattığı söylenemez; ancak bankalar ve holdingler için değerleme çerçevesini daha seçici hale getiren unsurlar olarak öne çıkıyor.
Kazanan ve Kaybeden Sektörler
Göreli olarak daha dayanıklı alan bankacılık oldu. BIST Banka -1.16 ile BIST Sinai’nin gerisinde bir kayıp yaşamadı. Bununla birlikte banka endeksi de negatif kapandığı için burada mutlak bir güçlenmeden değil, satışın sanayiye kıyasla daha sınırlı kalmasından söz etmek gerekiyor.
Sanayi tarafında baskı daha belirgindi. ASELSAN Elektronik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (ASELS) aynı seans verisinde -3.26, Türkiye Petrol Rafinerileri A.Ş. (TUPRS) -3.02 ve Koç Holding A.Ş. (KCHOL) -1.70 değişim gösterdi. Buna karşılık BIM Birleşik Mağazalar A.Ş. (BIMAS) -0.32 ile izlenen hisseler içinde en sınırlı kayıplardan birini yaşadı.
Kur ve Emtia Etkisi
Kur için güncel bir fiyat verisi bulunmadığından yön veya seviye çıkarımı yapmak mümkün değil. Buna karşın sabah izleme tezlerinde kur; THYAO’da yakıt maliyeti ve talep, ASELS’te savunma sanayii haber akışı, bankalarda ise yabancı risk iştahı kanalıyla izleniyordu. Gün içi sonuçlar, bu kanalların her hissede aynı yönde çalışmadığını gösterdi.
Irak’tan Türkiye’ye eski boru hattı üzerinden ham petrol sevkiyatının yeniden başladığı haberi enerji zinciri açısından izlenmesi gereken bir gelişme. Haberde ilk aşamada günlük 120 bin varil sevkiyattan söz edilse de bunun TUPRS fiyatlamasına doğrudan neden olduğu kanıtlanmıyor. Petrol kaynaklı enflasyon endişelerinin soğuyan ekonomik verilerle dengelendiğine ilişkin küresel haber akışı da emtia temasını karmaşıklaştırıyor.
Yarın İçin Riskler
Yarına devreden ilk risk, küresel endekslerdeki satışın sürmesi halinde BIST’te özellikle sanayi ve holding hisselerindeki baskının devam etmesi. İkinci risk, ABD enflasyon verileri sonrasında faiz artışı ihtimalinin yeniden güçlenmesi veya merkez bankası iletişiminin riskli varlıklar için daha sıkı algılanmasıdır. Avrupa Komisyonu’nun Türkiye’ye ilişkin daha düşük büyüme ve daha yüksek enflasyon varsayımları da yerel seçiciliği artırabilir.
Buna karşı senaryo, faiz artırım beklentilerinin gerilemesi ve küresel tahvil piyasasındaki rahatlamanın risk iştahını toparlamasıdır. Türkiye’de faiz gündemine ilişkin yeni açıklamalar bankacılık ve iç talep hisselerinde katalizör oluşturabilir; ancak mevcut kanıt paketi yarın için belirli bir yönü kesinleştirmiyor. Ekonomik takvimdeki başlıklar ayrıca izlenmeli:
Yarının Ekonomik Takvimi
| Saat | Ülke | Gösterge | Öncelik | Açıklanan | Beklenen | Önceki |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 22:00 | ABD | FOMC Toplantı Tutanakları |
| - | - | - |
| 10:00 | İngiltere | Enflasyon Oranı (Yıllık) |
| - | - | 3,5 |
| 02:50 | Japonya | Dış Ticaret Dengesi |
| - | - | -536,6 |
| 16:30 | ABD | Konut Başlangıçları |
| - | - | 1,221 |
| 16:30 | ABD | Yapı Ruhsatları (Öncü) |
| - | - | 1,398 |
| 16:30 | Kanada | Konut Fiyat Endeksi (Yıllık) |
| - | - | %-2,04 |
| 18:00 | ABD | Bekleyen Konut Satışları (Yıllık) |
| - | - | -11,3 |
| 18:30 | ABD | EIA Ham Petrol Stokları Değişimi |
| - | - | - |
| 16:30 | Kanada | Yeni Konut Fiyat Endeksi (Aylık) |
| - | - | %-0,2 |
| 00:30 | ABD | API Ham Petrol Stok Değişimi |
| - | - | - |
Kısa Mizan Yorumu
Günün bilançosu, sabahki izleme listesinin savunma ve holding temalarının piyasa satışına karşı otomatik koruma sağlamadığını gösterdi. ASELS ve KCHOL endeksten daha zayıf kalırken, BIMAS ve THYAO göreli dayanıklılık sergiledi. Bankacılıkta AKBNK ve GARAN’ın hareketleri de sektörün negatif olmasına rağmen farklılaşmanın hisse bazında sürdüğünü ortaya koydu.
AKBNK
Akbank T.A.Ş. (AKBNK), sabah izleme listesinde faiz ve banka endeksi duyarlılığı nedeniyle yer alıyordu. Aynı seans performansındaki -1.22’lik değişim, bankacılık endeksinin -1.16’lik kaybına yakın kalarak beklentiyle büyük ölçüde uyumlu, ancak göreli olarak daha güçlü olmayan bir sonuç verdi. Yarın için faiz iletişimi ve küresel risk iştahı temel izleme başlıkları olmaya devam ediyor.
ASELS
ASELSAN Elektronik Sanayi ve Ticaret A.Ş. (ASELS), sabah savunma sanayii haber akışı ve kur etkisi temasıyla takip ediliyordu. Aynı seanstaki -3.26’luk düşüş, savunma temasının genel satış baskısını dengeleyemediğini ve sabahki dayanıklılık beklentisinin gerçekleşmediğini gösterdi. Yarın fiyatlama açısından yeni savunma haberleri kadar küresel risk iştahı ve sanayi hisselerine yönelim belirleyici olabilir.
BIMAS
BIM Birleşik Mağazalar A.Ş. (BIMAS), iç talep, enflasyon ve marj etkisi çerçevesinde izleniyordu. Aynı seanstaki -0.32’lik kayıp, endeks ve sanayiye kıyasla belirgin biçimde sınırlı kalarak sabahki daha defansif beklentiyi destekledi. Bu göreli direnç, yarın da piyasa satışının sürmesi halinde izlenebilecek bir ayrışma sinyali sunuyor; ancak tek seans sonucu kalıcı eğilim anlamına gelmiyor.
GARAN
Türkiye Garanti Bankası A.Ş. (GARAN), faiz, kredi ve yabancı risk iştahı kanalları nedeniyle sabah listesindeydi. Aynı seanstaki -0.93’luk değişim, banka endeksindeki -1.16’lik kayıptan daha sınırlı kaldı ve beklentiyle uyumlu bir göreli dayanıklılık oluşturdu. Yarın için küresel faiz beklentileri ile Türkiye’nin para politikası gündemi, hissenin bankacılık içindeki ayrışmasını değerlendirmede öne çıkacak.
KCHOL
Koç Holding A.Ş. (KCHOL), BIST genel risk iştahı ve portföy etkisi nedeniyle takip ediliyordu. Aynı seanstaki -1.70’lük kayıp, BIST 100’deki -1.53’lik düşüşten daha zayıf gerçekleşti; bu nedenle sabahki genel piyasa duyarlılığı tezi çalışırken göreli dayanıklılık beklentisi desteklenmedi. Yarın holding hissesi için küresel satışın seyri ve sanayi ağırlıklı portföy algısı izlenmeli.
THYAO
Türk Hava Yolları (THYAO), yakıt maliyeti, kur ve yolcu talebi temalarıyla sabah izleme listesindeydi. Aynı seanstaki -0.39’lık kayıp, BIST 100 düşüşüne kıyasla oldukça sınırlı kaldı ve hissenin piyasa satışına karşı görece dirençli olduğu tezini destekledi. Yarın yakıt ve talep başlıklarının yanı sıra küresel risk iştahı, bu ayrışmanın sürüp sürmeyeceğini belirleyecek.
En Çok Yükselenler
| Hisse | Son | Dün | Değişim | Yüksek | Düşük | Ağırlıklı Ortalama | Hacim (Lot) | Hacim (TL) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| IEYHO | 11,77 | 10,7 | 11,77 | 9,9 | 11,34 | 16831300 | 190,9 Mio | |
| ODINE | 99,55 | 90,5 | 99,55 | 85,6 | 95,22 | 10562200 | 1.005,7 Mio | |
| LYDYE | 2502,5 | 2275 | 2502,5 | 2170 | 2446,08 | 37,057 | 90,6 Mio | |
| LYDHO | 27,72 | 25,2 | 27,72 | 26,36 | 27,18 | 4728710 | 128,5 Mio | |
| MARTI | 1,43 | 1,3 | 1,43 | 1,29 | 1,37 | 213720000 | 292,4 Mio | |
| TEHOL | 2,2 | 2 | 2,2 | 1,9 | 2,14 | 292903000 | 627,0 Mio | |
| IHLGM | 1,21 | 1,1 | 1,21 | 1,15 | 1,19 | 56626200 | 67,4 Mio | |
| MMCAS | 14,76 | 13,42 | 14,76 | 14,76 | 14,76 | 107,858 | 1,6 Mio | |
| PASEU | 48,22 | 43,84 | 48,22 | 40,58 | 45,57 | 34010900 | 1.549,8 Mio | |
| ISVEA | 28,4 | 25,82 | 28,4 | 25,26 | 27,5 | 24148200 | 664,2 Mio |
En Çok Düşenler
| Hisse | Son | Dün | Değişim | Yüksek | Düşük | Ağırlıklı Ortalama | Hacim (Lot) | Hacim (TL) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| AYDEM | 20,36 | 22,6 | 23,4 | 20,34 | 20,59 | 41647000 | 857,6 Mio | |
| BRMEN | 5,67 | 6,29 | 6,13 | 5,67 | 5,69 | 436,32 | 2,5 Mio | |
| EFOR | 9,1 | 10,09 | 10,34 | 9,09 | 9,47 | 114986000 | 1.089,0 Mio | |
| HEDEF | 7,04 | 7,79 | 8,56 | 7,04 | 7,81 | 654085000 | 5.105,8 Mio | |
| AHSGY | 7,34 | 8,08 | 8,52 | 7,28 | 7,69 | 16171200 | 124,4 Mio | |
| KRDMB | 48,2 | 52,95 | 54 | 48,2 | 50,19 | 8915170 | 447,4 Mio | |
| USHOL | 55,25 | 60,5 | 61,7 | 55,25 | 58,17 | 823,919 | 47,9 Mio | |
| SEKUR | 3,39 | 3,69 | 3,83 | 3,39 | 3,59 | 5041010 | 18,1 Mio | |
| HRKET | 5,92 | 6,44 | 6,48 | 5,92 | 6,1 | 53954000 | 329,1 Mio | |
| TGSAS | 113,6 | 123,3 | 125 | 111 | 115,21 | 3466950 | 399,4 Mio |
En Yüksek Hacimliler
| Hisse | Değişim | Hacim (Lot) | Hacim (TL) |
|---|---|---|---|
| ISX30 | 20015300 | 467,7 Mio | |
| Z30KE | 354.559 | 45,5 Mio | |
| DSTKF | 4552250 | 436,9 Mio | |
| OZATD | 6315290 | 669,3 Mio | |
| ZPMDK | 292.366 | 36,8 Mio | |
| TEHOL | 292903000 | 627,0 Mio | |
| Z30KP | 592.48 | 128,4 Mio | |
| AYDEM | 41647000 | 857,6 Mio | |
| ZPX30 | 2500810 | 498,8 Mio | |
| ALKLC | 12532400 | 414,5 Mio |
Finansyum Etki Analizi
Finansyum izleme evreninde model portföy ilgisi ile watchlist kesişimi bulunan hisselerde günün sonucu tek tip olmadı. THYAO ve BIMAS göreli direnç sunarken, ASELS ve KCHOL piyasa riskinin tematik beklentileri bastırabileceğini gösterdi. AKBNK ve GARAN’da ise sektör hareketine yakın fakat farklılaşan performanslar görüldü. Bu nedenle yarın için ana çerçeve, tek bir sektör tercihi değil; küresel risk iştahı, faiz iletişimi ve hisse bazlı göreli dayanıklılığın birlikte izlenmesi olmalı.
Finansyum Analiz Ekibi
